Í stuttu máli:

Ef óskað er skilnaðar, þarf að panta viðtal í síma 569-2400 eða með tölvupósti á netfangið sifja@syslumenn.is

Hægt er að veita lögskilnað án undangengins skilnaðar að borði og sæng eftir það viðtal ef:

         - Grundvöllur lögskilnaðar er fyrir hendi og lögskilnaðarkrafa samþykkt, sbr. hér að neðan.

         - Hjónin leggja fram:

               - vottorð prests um árangurslausa sáttatilraun, ef barn er á heimilinu.

               - skriflegan fjárskiptasamning sin á milli eða úrskurð um opinber skipti (ef eignir eru).

         -Hjónin lýsa yfir í viðtalinu:

               - samkomulagi um lögheimili barns eða leggja fram stefnu í forsjármáli.

               - samkomulagi um meðlagsgreiðslur, eða gera kröfu um úrskurð ágreiningsmáli.

               - samkomulagi um lífeyri.

Greiðsla fyrir leyfisbréf til skilnaðar að borði og sæng kr. 3.850 er innt af hendi áður en viðtalið hefst. Tekið er við debetkortum.

Leyfisbréf til skilnaðar er sent báðum aðilum í pósti, að jafnaði innan 7 daga frá viðtalinu.

Ef aðeins annað hjóna mætir til viðtals, er hitt boðað skriflega til sýslumanns.

Ef aðeins hluta framangreindra atriða er ráðið til lykta, verður framhald á málinu eftir atvikum.

_______________________________________

Annað hjóna getur krafist lögskilnaðar án þess að skilnaður að borði og sæng hafi áður verið veittur ef tiltekin atvik eru fyrir hendi. Þar getur verið um að ræða hjúskaparbrot, tvíkvæni, líkamsárás, kynferðisbrot (sem bitnar á hinu hjóna eða barni sem býr hjá þeim) eða atferli sem veldur alvarlegum ótta um líkamsárás eða kynferðisbrot. Ef annað hjóna gerir sig sekt um eitthvað af framangreindu getur hitt hjóna krafist lögskilnaðar á þeim grundvelli. Einnig getur hvort um sig krafist lögskilnaðar ef hjónin hafa slitið samvistir vegna ósamlyndis og samvistaslit hafa staðið í tvö ár hið skemmsta.

Nauðsynlegt er að panta viðtalstíma við fulltrúa í sifja- og skiptadeild til að setja fram ósk um lögskilnað. Nokkur bið er eftir tíma. Hjónin geta mætt saman til viðtals en einnig geta þau komið hvort í sínu lagi. Í viðtalinu eru kröfur og afstaða hjónanna færð í gerðabók sýslumanns og þeim leiðbeint um réttarstöðu sína samkvæmt hjúskaparlögum nr. 31/1993 og barnalögum 76/2003 eftir atvikum.

Til að sýslumaður geti veitt lögskilnað á grundvelli einhverra ofangreindra atvika þarf sá sem krafa beinist að, að fallast á lögskilnaðarkröfu á þeim grundvelli. Einnig þurfa hjónin að vera sammála um að lögskilnaðar skuli leita hjá sýslumanni. Komi í ljós að sá sem krafa beinist að samþykkir hana ekki getur sýslumaður ekki veitt lögskilnaðarleyfi. Er þá, samkvæmt hjúskaparlögum, hægt að leita til dómstóla með kröfuna.

Neðangreindum atriðum þarf að ráða til lykta áður en skilnaðarleyfi er veitt:

1. Sáttatilraun. Ef börn hjónanna, annars eða beggja, undir 18 ára aldri, búa á heimili hjónanna þarf að leggja fram vottorð prests (eða forstöðumanns trúfélags) um árangurslausa sáttatilraun. Vottorðið má að jafnaði ekki vera eldra en 6 mánaða. Ef hjón eru utan trúfélaga eða hvort í sínu trúfélaginu, þá leitar fulltrúi sýslumanns um sættir.

2. Lögheimili barns og meðlag. Foreldrar í hjónabandi fara sameiginlega með forsjá barns eftir skilnað, nema annað sé ákveðið.

Áður en lögskilnaður er veittur þurfa foreldrar að ákveða hjá hvoru þeirra sameiginlegt barn þeirra yngra en 18 ára á að hafa lögheimili eftir skilnaðinn og þar með að jafnaði fasta búsetu. Einnig þarf að ákvarða meðlag með barni. Ef hjón eru sammála um lögheimili og meðlag er samningur þeirra bókaður í gerðabók sýslumanns til undirskriftar.

Foreldrar geta samið um að annað þeirra fari eitt með forsjá eftir skilnaðinn, þ. e. að forsjáin verði ekki sameiginleg. Foreldri getur krafist þess í viðtali vegna skilnaðar að hafa eitt forsjá barns, þ.e. að forsjá verði ekki sameiginleg.

Ef fram kemur við meðferð skilnaðarmáls að hjón greinir á um forsjá, um hvar barn á að hafa lögheimili, um umgengni eða önnur grundvallaratriði varðandi barn, er foreldrum boðin sáttameðferð samkvæmt 33. gr. a barnalaga, einnig getur sýslumaður boðið foreldrum ráðgjöf sérfræðings í málefnum barna samkvæmt 33. gr. barnalaga. Þjónusta þessi er án endurgjalds fyrir aðila.

Ef foreldrar ná ekki samkomulagi um forsjá eða lögheimili verða þeir að höfða forsjármál fyrir dómstóli til að fá niðurstöðu þess ágreiningsmáls.

Lögskilnaður verður ekki veittur nema annaðhvort hafi verið gerður samningur um lögheimili barns eða höfðað forsjármál fyrir dómstóli. Þegar leyst er úr forsjárágreiningi fyrir dómstólum, getur dómarinn einnig, að kröfu aðila, ákvarðað meðlagsgreiðslur og umgengni.

Komi í ljós við meðferð skilnaðarmáls að foreldra greinir á um meðlagsgreiðslur, getur sýslumaður úrskurðað um slíkan ágreining, að tilteknum skilyrðum uppfylltum.

3. Umgengni. Við skilnað hvílir sú skylda á báðum foreldrum að grípa til þeirra ráðstafana sem við verður komið til að tryggja rétt barns til að umgangast með reglubundnum hætti það foreldri sitt sem það býr ekki hjá. Foreldrar geta óskað staðfestingar sýslumanns á samningi sínum um umgengni. Komi fram ágreiningur foreldra um umgengni, geta foreldrar farið fram á úrskurð sýslumanns um hana. Eyðublað vegna samnings um umgengni eða kröfu um úrskurð um umgengni fæst hjá sýslumanni og á heimasíðu embættisins.

4. Fjárskipti. Hjónin þurfa að gera með sér skriflegan fjárskiptasamning og leggja hann fram og staðfesta við fyrirtöku málsins hjá fulltrúa sýslumanns. Náist ekki samkomulag um fjárskiptin þarf annaðhvort hjóna að óska eftir því við héraðsdóm að opinber skipti fari fram til fjárslita. Ekki er veittur lögskilnaður fyrr en annaðhvort liggur fyrir samningur um fjárskiptin eða úrskurður héraðsdóms um að opinber skipti skuli fara fram. Ef bæði hjónin eru eignalaus er yfirlýsing þeirra þar að lútandi færð í gerðabók sýslumanns og þarf þá ekki að leggja fram fjárskiptasamning.

5. Framfærsla hjóna. Við lögskilnað þarf að taka afstöðu til þess hvort annað hjóna skuli greiða hinu framfærslueyri eða lífeyri. Gagnkvæm framfærsluskylda milli hjóna er við lýði allt fram til þess að lögskilnaður er veittur. Eftir lögskilnað er verður öðru hjóna ekki gert að greiða hinu lífeyri nema alveg sérstaklega standi á. Komi í ljós ágreiningur um greiðslu framfærslueyris eða lífeyris úrskurðar sýslumaður í því máli.

6. Greiðsla. Lögskilnaður kostar kr. 4.700 og er greiðslan innt af hendi við fyrstu komu til embættisins vegna málsins. Tekið er við debetkortum.

___________________________________________

Leyfisbréf til lögskilnaðar er póstsent til aðila málsins. Einnig sendir sýslumaður til Þjóðskrár Íslands staðfestingu á skilnaðinum, heimilisföngum aðila barna. Eru þá lögheimili aðila og barna þeirra skráð í samræmi við þær upplýsingar.

Í leyfisbréfi til lögskilnaðar er m. a. getið um forsjá, lögheimili og meðlagsgreiðslur með barni. Rétthafi meðlagsgreiðslna getur snúið sér með leyfisbréfið til Tryggingastofnunar ríkisins og óskað greiðslu á (einföldu)meðlagi. Sér þá Innheimtustofnun sveitarfélaga um innheimtu meðlagsins hjá greiðanda þess. Sjá nánar vegvísi Tryggingastofnunar ríkisins um greiðslu meðlags og upplýsingar á vef Innheimtustofnunar sveitarfélaga.

Hjúskaparlög 31/1993.

Barnalög 76/2003.

Upplýsingar um skilnaði á vef sýslumanna, www.syslumenn.is.

Sjá einnig:

Lögskilnaður eftir skilnað að borði og sæng.

Skilnaður að borði og sæng.

Forsjá.

Lögheimili.

Meðlag.

Sérstakt framlag til framfærslu.

Framlag vegna menntunar.

Umgengni.

Dagsektir.

Utanlandsferð barns.

Sáttameðferð.